Paradoks prihodnosti: Zakaj bo v dobi AI zmagala "kmečka pamet", ne pa doktorat iz računalništva
In dit artikel:
Naarmate technologie en kunstmatige intelligentie dominanter worden, verandert de economische waarde: routinetaken en digitale vaardigheden dreigen gemeengoed te worden, terwijl puur menselijke vaardigheden schaars en prijzig worden. De auteur stelt dat AI zoals ChatGPT al programmeurs, tekstschrijvers en administratieve functies automatiseert, waardoor code en vergelijkbare digitale producten handelswaar worden. Wat overblijft als schaarse waarde is juist het analoge vermogen: oogcontact, een oprechte handdruk, aandachtig luisteren en empathie — zaken die algoritmes niet authentiek kunnen reproduceren.
Het artikel tekent een paradox: digitalisering maakt veel goedkoper en toegankelijker, maar creëert tegelijkertijd vraag naar menselijke kwaliteit. In een toekomst waarin routinezorg en bureaucratie grotendeels geautomatiseerd en kil verlopen, zullen mensen bereid zijn fors te betalen voor diensten waarin een echt mens aanwezig is — de ‘elite’-ervaring van persoonlijke aandacht. Dit geldt voor dokters, garagisten en andere beroepsgroepen waar menselijke intuïtie en contact het verschil maken.
Belangrijke waarschuwing: algoritmes spiegelen en versterken ons eigen gedrag. Platforms voeden zich met wat gebruikers zoeken; wie sensatie, verdeeldheid of complottheorieën wil, krijgt precies dat terug. De technologie is niet de boosdoener op zich; wij zijn het die de input leveren en zo het resultaat bepalen. Daarmee vallen ook politieke en maatschappelijke keuzes terug op collectief gedrag: een passieve of sensationele samenleving produceert een overeenkomstig digitaal ecosysteem.
Strategisch gezien ziet de auteur een rol voor Europa: waar de VS waarschijnlijk de meest geavanceerde AI ontwikkelt en China de goedkoopste toepassingen levert, kan Europa zich onderscheiden door kwaliteit en ‘ziel’ — menselijke service en ethische benadering — als verkoopargument. Tegelijkertijd waarschuwt hij dat technologie een vermenigvuldiger is: wie slim is met AI profiteert exponentieel, maar wie gebrek aan inzicht combineert met AI wordt een veel gevaarlijker domkop. Daarom moet technologische adoptie gepaard gaan met betere besluitvorming en kritisch denken, zeker voordat ingrijpende technologieën zoals genbewerking routinematig worden toegepast.
Kernadvies: verstop je niet achter automatisering. Investeer in analoge vaardigheden en menselijke relaties als concurrerend voordeel in een wereld vol kunstmatige intelligentie. Verbeter bovendien het niveau van besluitvormers, anders zal technologische vooruitgang weinig oplossen voor maatschappelijke tekortkomingen.