Cultural appreciation: dit is waarom 'mandarin jackets' absoluut geen trend zijn
In dit artikel:
Westerse mode kopieert al langer kleding uit andere culturen, maar vaak zonder erkenning van de herkomst of betekenis — en dat leidt tot uitverkoop van identiteit. Recent voorbeeld: de opkomst van zogenaamde ‘mandarin jackets’, een verzamelnaam die verschillende Chinese kledingstukken (zoals Tang-jassen, cheongsam en qipao) onterecht samenvoegt en die vervolgens massaal als trend wordt verspreid, ook op platforms als TikTok. Dit is geen nieuw fenomeen: in de vroege jaren 2010 veroorzaakte de ‘boho chic’-hype vergelijkbare problemen door elementen van Native American-, Roma- en Oost-Europese kleding te simplificeren tot festivalstijl.
De problemen zijn meervoudig. Ten eerste worden oorspronkelijke ontwerpen vaak hernoemd en gestileerd — dupatta’s als ‘Scandinavian scarves’, shalwars en lungi’s als ‘balloon pants’ — waardoor context en betekenis verdwijnen. Ten tweede profiteren grote modehuizen en fast fashion-merken financieel: luxe maakt er high-end verkoop van, terwijl snelle ketens goedkope, vaak onethisch geproduceerde varianten lanceren. Makers en gemeenschappen van wie de tradities afkomstig zijn blijven meestal onzichtbaar en krijgen geen erkenning of beloning.
Dat betekent niet dat culturele uitwisseling per se verboden zou moeten worden. De auteur pleit voor bewuste en respectvolle benadering: draag met kennis van zaken en intentie. Praktische adviezen zijn concreet: controleer de oorsprong van een trend in plaats van social-media-hypes klakkeloos over te nemen; leer de echte naam, functie en culturele context van een kledingstuk; en als je koopt, probeer zoveel mogelijk direct bij ontwerpers en merken uit die betreffende cultuur te shoppen. Dat geeft financiële steun én zichtbaarheid aan de makers.
Ook grote merken kunnen een rol spelen door transparant te zijn over invloeden en credits te geven; sommige doen dat al bewust (voorbeeld: Nederlandse label Róhe communiceert over herkomst). Een voorbeeld van respectvolle benadering wordt genoemd: Maison Margiela’s gebruik van tabi-schoenen werd door velen als voorbeeldig gezien omdat de benaming en erkenning de link met de bron zichtbaar maakte.
Kortom: mode kan interculturele waardering stimuleren, mits er onderzoek, erkenning en eerlijke beloning tegenover staan. Het gaat erom cultuur niet te reduceren tot een kortstondige trend, maar om de betekenis en mensen erachter te respecteren.