Alix Earle leest geen boeken, maar wie leest er nog écht?

In dit artikel:

Jongeren lezen niet per se minder, maar wel anders. Volgens Stichting Lezen leest vier op de tien 12- tot 18-jarigen wekelijks een papieren boek; 8 procent leest een e-book en 6 procent luistert naar een luisterboek. Tegelijk gebruikt 86 procent wekelijks sociale media. De gemiddelde leestijd voor boeken, kranten en tijdschriften onder 13- tot 19-jarigen daalde in vijf jaar met bijna 40 procent naar veertien minuten per dag. Ook de leesvaardigheid staat onder druk: in 2025 haalde 39 procent van de Nederlandse 15-jarigen het basisniveau niet.

Toch komen jongeren dagelijks veel tekst tegen, zoals captions, chatberichten, nieuwsalerts, ondertitels en online artikelen. Dat lezen gebeurt meestal kort en versnipperd, vaak tijdens het multitasken. Digitale lezers scannen en browsen daardoor sneller, waardoor ze teksten oppervlakkiger kunnen verwerken en vaker reageren op een kop of enkele zinnen zonder de volledige context te kennen. Dat is vooral problematisch bij complexe onderwerpen als politiek, relaties, feminisme en mentale gezondheid.

Diep lezen is daarmee niet verdwenen, maar vraagt steeds vaker om een bewuste keuze. BookTok laat zien dat veel jongeren zich juist graag urenlang in een roman verliezen. Volgens TikTok werden in 2025 in Europa meer dan 50 miljoen door BookTok aanbevolen boeken verkocht, al komt dat cijfer van het platform zelf. De conclusie is daarom dat Gen Z wel degelijk leest, maar niet altijd boeken of lange teksten en ook niet altijd even geconcentreerd. Wie zegt dat jongeren ‘niet meer lezen’, moet onderscheid maken tussen minder boeken lezen, minder lange artikelen lezen en informatie minder diep verwerken.